O ρόλος του Δερματολόγου – Αφροδισιολόγου στην σύγχρονη Δερματο-Ογκολογία

Aλέξανδρος Ι. Στρατηγός

Καθηγητής Δερματολογίας – Αφροδισιολογίας

Υπεύθυνος Κέντρου Μελανώματος και Καρκίνου Δέρματος, Νοσοκομείο Α. Συγγρός

 Η διάγνωση και θεραπευτική αντιμετώπιση του καρκίνου του δέρματος αποκτά όλο και μεγαλύτερη σημασία καθώς η επίπτωση της νόσου εμφανίζει ταχεία αύξηση. Οι δερματολόγοι-αφροδισιολόγοι, ως εξειδικευμένοι ιατροί στις παθήσεις του δέρματος, έχουν αυξημένο και πολυδιάστατο ρόλο στην αντιμετώπιση των ασθενών του μελανώματος και στη ορθή πρακτική της Δερματο-Ογκολογίας. Οι σύγχρονες διαγνωστικές τεχνικές, ειδικά στο τομέα της απεικόνισης, και οι καινοτόμες θεραπευτικές εφαρμογές της εξατομικευμένης ιατρικής (ή «ιατρικής ακρίβειας») δημιουργούν εξαιρετικές ευκαιρίες αλλά και σημαντικές προκλήσεις. Στο τομέα της διάγνωσης, οι δερματολόγοι αποτελούν την «αιχμή του δόρατος», συμβάλλοντας ουσιαστικά στην έγκαιρη διάγνωση του μελανώματος, ειδικά με τη χρήση της δερματοσκόπησης και των άλλων τεχνικών διαγνωστικής ακρίβειας.

Παρά την επιδημική έξαρση της νόσου, η διάγνωση κυρίως λεπτών μελανωμάτων και ο περιορισμός της θνησιμότητας της νόσου αποτελούν – μεταξύ άλλων - καρπούς της αυξημένης διαγνωστικής ευχέρειας και της έγκαιρης παρέμβασης που επιφέρει η δερματολογική διάγνωση. Η αντιμετώπιση του καρκίνου του δέρματος, με κύριο πυλώνα την χειρουργική αφαίρεση, εμπλουτίζεται από ένα ευρύ φάσμα επεμβατικών ή τοπικών θεραπειών για προκαρκινικές και καρκινικές βλάβες, που εφαρμόζονται από δερματολόγους με αξιόλογα θεραπευτικά αποτελέσματα. Προϋπόθεση είναι η συνετή χρήση και η εφαρμογή τους σε ασθενείς με αυστηρά κριτήρια θεραπευτικής επιλογής και με βάση τις κατευθυντήριες οδηγίες.

Η εξέταση μελαγχρωματικών βλαβών του δέρματος, καθημερινή πρακτική των δερματολόγων, θα πρέπει να γίνεται με γνώμονα την ορθή τεκμηριωμένη διάγνωση. Η χρήση κανόνων (καταγραφή, φωτογράφιση, αποστολή βιοπτικού υλικού) μας προφυλάσσει από μία επισφαλή διάγνωση και από τη χρήση μίας λανθασμένης επεμβατικής μεθόδου με δυσμενείς επιπτώσεις στην εξέλιξη της νόσου. Στον θεραπευτικό τομέα, οι εξελίξεις στη συστηματική θεραπεία του μελανώματος (ανοσοθεραπεία, στοχευμένες θεραπείες) είναι ραγδαίες και η συμμετοχή των δερματολόγων είτε ως θεράποντες ιατροί, όπως συμβαίνει σε ορισμένες ευρωπαϊκές χώρες (με αναγνωρισμένα προγράμματα εκπαίδευσης), ή ως ενεργά μέλη μίας πολυσυλλεκτικής ομάδας ειδικοτήτων είναι καθοριστική.

Καθώς η εφαρμογή των θεραπείων αυτών διευρύνεται από τους ασθενείς με μεταστατικό στάδιο σε ασθενείς υψηλού κινδύνου η με προχωρημένες μορφές καρκίνου δέρματος (BCC, SCC)  ο ρόλος τους δερματολόγου ισχυροποιείται, ειδικά στα εξειδικευμένα νοσοκομειακά κέντρα και στα διεπιστημονικά ογκολογικά συμβούλια (multidisciplinary tumor boards).

Η ανίχνευση πιθανών υποτροπών ή νέων μελανωμάτων στα πλαίσια της παρακολούθησης των ασθενών αποτελούν επίσης σημαντικό έργο των δερματολόγων, ενώ η αντιμετώπιση δερματικών ανεπιθύμητων ενεργειών από τις σύγχρονες αντινεοπλασματικές θεραπείες βελτιώνουν σημαντικά τη ποιότητα ζωής των ασθενών και αυξάνουν τη συμμόρφωσή τους στις θεραπείες αυτές. Τέλος, οι δερματολόγοι έχουν καίριο ρόλο στην πρωτογενή πρόληψη του καρκίνου του δέρματος και την ενημέρωση του πληθυσμού με λογικές και εφαρμόσιμες συμβουλές.

Η προώθηση της Δερματο-Ογκολογίας ως εξειδίκευση της Δερματολογίας – Αφροδισιολογίας θα πρέπει να αποτελέσει σημαντική προτεραιότητα της ειδικότητας μας, με τη πεποίθηση ότι η εξειδικευμένη δερματολογική προσέγγιση, είτε στα νοσοκομεία ή στα ιδιωτικά ιατρεία - ωφελεί πραγματικά τους ασθενείς, σώζοντας ζωές και παρέχοντας ολοκληρωμένη φροντίδα με σωστές προϋποθέσεις κόστους-όφελους για τα σύγχρονα συστήματα υγείας. Μία ποιοτική περίθαλψη που βασίζεται σε τεκμηριωμένη και πιστοποιημένη εκπαίδευση, με πνεύμα σεβασμού και συνεργασίας με τις άλλες ειδικότητες και με επίκεντρο το όφελος του αρρώστου αποτελούν ασφαλείς πυξίδες ώστε η Δερματολογία - Αφροδισιολογία να έχει ουσιαστική, ενεργό και πρωτοποριακή προσφορά στο χώρο της Δερματο - Ογκολογίας.  

Εκ Μέρους της Ελληνικής Δερματολογικής & Αφροδισιολογικής Εταιρείας. 

www.edae.gr

Δημοσιεύθηκε στα ΝΕΑ ΤΗΣ ΕΔΑΕ | Τεύχος 54 | Ιούλιος - Δεκέμβριος 2019